naukanews

Kiedy Słońce znika, czyli wulkaniczna zima

Wybuchy wulkanu są groźne. To wiemy. Wstrząsy, rozżarzona lawa, zasypane miasta. Ale dla nas, Polaków, to zawsze były tylko odległe obrazki. Do wczoraj. Teraz, przez erupcję na środku Atlantyku, wstrzymano ruch powietrzny w niemal całej Europie. A może być jeszcze gorzej. Ba, już było gorzej!

Chaos na lotniskach to nie najgorsza z możliwych konsekwencji wulkanicznej erupcji. Jeśli bowiem wybuch jest dostatecznie duży, wyrzucone w atmosferę kropelki kwasu siarkowego oraz pył mogą wywołać zimę na globalną skalę. I nie są to tylko hipotezy. Naukowcy sądzą, że takie zdarzenie już miało miejsce.

Rok bez lata

Rok 1816 znany jest w historii jako „rok bez lata”. W maju mrozy niszczyły plony. W czerwcu w niektórych miastach (na przykład w Quebecu w Kanadzie) wciąż leżał śnieg. Temperatury potrafiły spaść z 35 °C do zera w ciągu kilku godzin. Północną Europę, Nową Anglię, Nową Funlandię i część Kanady, a nawet Chiny, nawiedziły klęski głodu. W USA ceny owsa wzrosły ośmiokrotnie.

Wulkaniczna zima

Uważa się, że te katastrofalne zmiany wywołała erupcja wulkanu Tambora, która miała miejsce w dniach 5-15 kwietnia 1815 roku na indonezyjskiej wyspie Sumbawa. W wyniku wybuchu do atmosfery dostały się olbrzymie ilości popiołu wulkanicznego i kropli kwasu, które stały się zarodkami chmur. A im więcej chmur, tym mniej promieni Słońca dociera do ziemi.

Takie zjawisko nazywane jest przez naukowców „zimą wulkaniczną”. Koncepcja opiera się na wcześniejszych badaniach „zimy nuklearnej”, czyli podobnego, globalnego obniżenia temperatury na skutek wojny atomowej.

W 1982 roku stworzono modele komputerowe, które przewidywały, że nawet użycie niewielkiej części arsenału jądrowego może mieć drastyczny wpływ na klimat. Później zauważono, że podobne skutki może mieć upadek meteorytu czy, właśnie, erupcja wulkaniczna.

Bezlitosna natura

O ile jednak ludzkość może powstrzymać się od użycia broni jądrowej, o tyle wulkanów nie zatrzymamy. Nasza macierzysta planeta szykuje nam globalną katastrofę. Lepiej bądźmy na nią gotowi. [Wikipedia: Rok bez lata, Zima wulkaniczna, Zima nuklearna]

Zdjęcie: luc.viatour/Flickr


podobne treści